Voor werkloosheid geldt hetzelfde als voor export in verhouding tot welvaart, de gehanteerde definitie bepaalt de resultante en de bijbehorende perceptie onder leken. De realiteit wijkt vaak af van hetgeen Maxime Verhagen, Halbe Zijlstra, Stef Blok en Mark Rutte presenteren als zijnde feiten. Zo is de export goed voor 29 procent van onze welvaart en niet voor 70 procent. De ‘echte’ U-6 werkloosheid ligt ook hoger dan het door de politiek gepresenteerde werkloosheidspercentage. Het verdraaien van de definitie is even simpel als effectief, werklozen die niet beschikbaar zijn voor werk, werklozen die niet op zoek zijn naar een baan of mensen die ongewild en onderbetaald in deeltijd werken, worden niet als werkloos meegerekend, men hanteert de U-3 werkloosheid als definitie.

De U-6 werkloosheid rekent wel iedereen die beschikbaar is voor werk mee, maar helaas rekenen de statistici van Eurostat niet met de U-6 werkloosheid en is er weinig data beschikbaar. Wat we hebben is een in oktober 2011 gepresenteerd rapport over 2010. Nederland kent in dit rapport nog een officiële werkloosheid van 4,5 procent, maar de U-6 bedroeg toen al 10,1 procent. Inmiddels bedraagt de Nederlandse U-3 werkloosheid 5,1 procent, een stijging van ruim 10 procent in 2 jaar tijd. Spanje zag de U-3 in dezelfde periode bijvoorbeeld oplopen van 20,1 tot 24,8 procent.

Het U-3 cijfer over de Eurozone als geheel bedraagt 11,2% over juni 2012 en dat is het hoogste niveau sinds het begin van de telling 22 jaar geleden. Uiteraard zijn het de zuidelijke landen die het gemiddelde percentage omhoog duwen, maar de situatie verslechtert ook in het noorden in rap tempo, zo steeg de Duitse werkloosheid voor de vierde maand op rij.

Solvabiliteit landen per dag slechter

Is het aannemelijk dat de werkloosheid binnenkort niet meer verder oploopt? Neen. Integendeel, daar is de economie veel te zwak voor, zowel particulieren als bedrijven en de overheid moeten na decennialang potverteren, nu ontschulden, en  de insolvabele positie van individuele lidstaten wordt per dag slechter.

Griekenland kon een week of wat geleden melden dat ze een noodkrediet nodig hadden om de rekeningen in de periode tussen bail-out 1 en 2 te betalen. We kunnen er kort over zijn, met de Griekse economie komt het de komende 30 jaar niet meer goed en de toch al zeer forse werkloosheid zal verder oplopen, jonge Grieken vluchten het land uit. Voor Portugal geldt min of meer hetzelfde.

Spanje heeft enkele weken geleden voor het eerst een beroep gedaan op noodhulp; 100 miljard hadden de Spaanse banken nodig. De Spanjaarden zullen telkens opnieuw aankloppen voor ‘leningen’, de ene na de andere Spaanse regio gaat failliet en er zullen in de nabije toekomst vele honderden miljarden overgemaakt worden door de EU.

Italië laat een snel stijgende werkloosheid zien en naders de grens van 15 procent. Het land begint economisch steeds harder achteruit te waggelen, de autoverkopen laten bijvoorbeeld een daling zien van 32% op jaarbasis. Met name het zuiden is een drama, zelfs het ophalen van het afval is daar al teveel gevraagd. De situatie is uitzichtloos en ook Italië zal binnen 2 jaar een beroep doen op noodhulp.

In Frankrijk heeft de knotsgekke Nationaal Socialist Hollande net na zijn benoeming de nodige maatregelen genomen om de economie om zeep te helpen. Failliete Franse autobouwers ontvangen staatssteun en Franse burgers kunnen een belastingvoordeel tegemoet zien indien zij een Franse auto kopen. Er is een transactietaks op aandelen ingevoerd, zogenaamd om die verderfelijke flitskapitalisten te bestrijden, maar in werkelijkheid gewoon bedoeld om de staatskas te spekken, met het opdrogen van het aantal transacties tot gevolg. Uiteraard. Het land dat de afgelopen 35 jaar nooit begrotingsevenwicht wist te bereiken zal de schulden nooit via de normale weg aflossen.

Aangezien ook België en Nederland recent onverwacht slechte cijfers over de industriële productie en de economische groei bekend maakten, mogen we aannemen dat de werkloosheid verder zal oplopen de komende maanden en jaren.

Dalende koopkracht

Geld dat gebruikt wordt om schulden af te lossen, wordt niet geïnvesteerd of geconsumeerd. Dit ontschuldingsproces zien we terug bij zowel burgers als overheden en bedrijven, het wordt versterkt door een daling van de woningwaarde. Waardevermindering op de woningmarkt wordt gecompenseerd door meer te sparen en geconsumeerd wordt er pas als de solvabiliteit op peil is gebracht. Tegelijkertijd probeert de overheid het begrotingstekort op een makkelijke manier terug te brengen; de BTW-verhoging heeft een versterkt negatief effect op de koopkracht van huishoudens.

Monetair schaakspel

Het opkopen van staatsobligaties door de ECB en het ESM/EFSF, waar Hollande een warm voorstander van is omdat de balansen van Franse banken nog steeds vol staan met dergelijk papier, heeft het vertrouwen van de markt  in de euro geschaad omdat het met name in de secundaire markt gebeurt en er geen overtuiging vanuit gaat. Krachtig genoeg om de rentes op staatsobligaties van de zuidelijke landen te laten dalen, is het optreden van de autoriteiten in ieder geval niet waardoor de betreffende landen als gevolg van rentebetalingen hun begroting in de verste verte niet in de buurt van de -3% weten te brengen.

Dit monetaire schaakspel met als doel het omlaag brengen van de obligatierentes had een relatieve daling van de euro tot gevolg, want er bestaat natuurlijk niet zoiets als een ‘free lunch’. Dat betekent dat de euro in nominale termen kan stijgen tegenover de US dollar, al lijkt ook dat niet meer haalbaar, relatieve stijgingen tegenover harde assets zoals olie of voedsel lijken definitief tot het verleden te behoren.

De koopkracht van huishoudens staat dus van alle kanten onder druk. De belastingen stijgen, de lonen dalen, bezit wordt minder waard, schulden moeten worden afgelost en het monetaire systeem met fiatgeld wordt van binnenuit uitgehold als gevolg van zwak optreden door de incompetente bestuurders van de EU. De stijgende werkloosheid komt in een dergelijk economisch klimaat extra hard aan, burgers gaan minder verdienen en van wat men aan brutoloon verdient, houdt men relatief minder effectieve koopkracht over. Er is sprake van een kwadratische versnelling van koopkrachtdaling.

Er zijn nu ruim 25 miljoen Europeanen werkloos en de teller loopt in rap tempo op. Armoede, rijen voor de voedselbank, meisjes die de prostitutie in vluchten om maar een inkomen te hebben, schooiende zwervers tussen het straatafval, het is in veel Europese steden al niet meer weg te denken.

En wat weet mevrouw Malmström ons doodleuk te vertellen? Dat we toch echt meer immigranten uit Noord-Afrika nodig hebben om het werk te doen en dat we een enorme kans hebben gemist door de grenzen tijdens te Arabische Lente niet wagenwijd open te zetten voor jonge Noord-Afrikanen.

Jarno Munskotte

bronnen:

• Euro area unemployment rate at 11.2%
• 8.5 million underemployed part-time workers in the EU-27 in 2010
• Europe’s Immigration Challenge

+2

0